بيماري ام اس و زهر زنبور عسلReviewed by مدیریت سایت عسل مهرنوش on Sep 30Rating: 5.0بيماري ام اس و زهر زنبور عسل درمان بيماري ام.اس توسط زهر زنبور عسل يك حادثه جالب پزشكي بوده كه نخستين بار توسط چالرز مراز زنبوردار اهل ورمونت آمريكا كشف شد

در طول دهه‌های اخیر شیوه‌های درمانی زیادی از جمله طب‌های مکمل و جایگزین جهت پیشگیری و درمان این بیماری بکار گرفته شده که زنبوردرمانی یکی از آنهاست.

درمان بیماری ام.اس توسط زهر زنبور عسل یک حادثه جالب پزشکی بوده که نخستین بار توسط چالرز مراز زنبوردار اهل ورمونت آمریکا کشف شد. او که حدود شصد سال بیماران زیادی را توسط نیش زنبور عسل درمان می‌نمود، در سال ۱۳۸۰ برای اولین بار تصمیم گرفت که زهر زنبور را در بیماران ام.اس نیز آزمایش کند. نتایج مثل دیگر بیماریهای خود ایمنی مثبت بود بطوری که درمان یک خانم مبتلاء به ام.اس پس از ۱۴ سال نشتن بروی ویلچر بازتاب بسیار وسیعی در رسانه‌های آمریکا داشت. پس از آن چندین کار تحقیقاتی در این خصوص انجام گرفته که به مرور آنها می‌پردازیم.
در سال ۱۹۹۳ انجمن جهانی زنبوردرمانی اعلام کرد که هیچ فرد زنبورداری مبتلاء به سه بیماری ام.اس، پارکینسون و الزایمر نیست.
در سال ۱۹۹۳ سازمان جهانی غذا و دارو (FDA) تحت فشار افکار عمومی مردم آمریکا به سبب درمان خانم پت وگنر با این روش اعلام نمود در این خصوص کارهای تحقیقاتی ترتیب خواهد داد.
دکتر  فری  در ۱۹۹۶ بیان کرد استفاده از زهر زنبور در بیماران مبتلاء به ام.اس باعث افزایش قدرت پاها می‌شود(‌‌۸). ایشان در تحقیقی دیگر اثبات کردند زهر زنبور باعث تعادل بهتر بیماران ام.اس می‌شود(۹).
دکتر فازر  در سال ۱۹۹۶ در یک طرح کلینیکال با زهر زنبور اعلام نمود علائم خستگی در بیماران ام.اس به میزان بسیار زیادی بهبود می‌یابد(۱۰). وی در همین تحقیق تایید نمود فعالیت‌های روزمره بیماران به نحو چشمگیری گسترش می‌یابد(۱۱).
در سال ۱۹۹۷ دکتر بلانتی ایمونولوژیست آمریکایی بهبود ۶۰ درصدی را با این شیوه گزارش داد و اعلام نمود زهر زنبور برای بیماران ام.اس کاملا ایمن است(۱۲).
در سال ۲۰۰۱ دکتر هازر از آمریکا نشان داد که زهر زنبور ۶۹ درصد در درمان این بیماری موثر است.
در سال ۲۰۰۵ یگ گروه متخصص مغز و اعصاب از کشور هلند طی یک کار تحقیقاتی شش ماه روی بیست بیمار مبتلاء به ام.اس اعلام داشتند که این شیوه درمانی هیچگونه اثری در درمان این بیماری نداشته است.
در سال ۲۰۰۶ انجمن  جهانی زنبوردرمانی طی گزارشی و در پاسخ به مقاله هلندیها اعلام کرد که کار تحقیقاتی این گروه متد علمی نداشته و آن را رد کردند.
اما کارهای تحقیقاتی که در کشور ما در این چند سال اخیر صورت گرفته حاکی از مثبت بودن اثر زهر زنبور در درمان این بیماریست.
در سال ۱۳۷۵ آمپولهای زهر زنبور توسط چندین محقق ایرانی در موسسه سرم سازی رازی ساخته شد(۱).
هیچ زنبورداری در کشور ما مبتلاء به بیماری M.S  نبوده و این موضوع توسط یک طرح آماری توسط مهندس سیدی و همکاران در سال ۱۳۸۵ به اثبات رسید(۳).
در یک تحقیق کلنیکال با زنبور زنده در استان اصفهان توسط دکتر چیت‌ساز میزان اثر بخشی زهر زنبور در بیماری ام.اس قابل قبول ذکر گردید(۲).
در یک تحقیق دیگر دکتر نبییونی علام نمود التهاب ناشی از تزریق ماده اتیدیوم بروماید با تاثیر زهر سبب فعال سازی سلول‌های لنفوسیتT وB گردیده و نهایتا سبب کاهش التهاب می‌گردد.
در درمان بیماری ام.اس روشهای درمانی مختلفی همچون اینترفرونها ، سرکوب کننده‌های سیستم ایمنی و درمانهای علامتی بکار می‌رود ولی متأسفانه اثر بخشی تمام این روشها محدود است که از طرفی هزینه زیادی به بیمار وارد ‌آورده و از طرف دیگر سبب خروج ارز زیادی از کشور می‌شود.
ثابت شده که زهر زنبور ماده‌ای کاملا ایمن است و توسط FDA  برای حساسیت‌زدایی افراد حساس مورد تایید قرار گرفته است. دوز کشنده زهر زنبور (LD50) بسیار پایین و حدود ۸/۲ میلی گرم بر کیلوگرم وزن زنده می‌باشد بطوری که فردی با ۷۰ کیلوگرم وزن نیاز به ۲۰۰ میلی‌گرم زهر زنبور  یا ۱۶۰۰ نیش زنبور در یک زمان نیاز دارد تا خطر مرگ برای او پیش آید.
نتیجه گیری: با توجه به گسترش روزافزون این بیماری در کشور جا دارد که طرحی پژوهشی جامع و فراگیر در این زمینه تهیه و انجام گردد تا در صورت تایید نهایی به عنوان یک شیوه درمانی رسمی بکار گرفته شود.
منابع :
۱- اکبری ، ا. طباطبائی، م. وحیدکاویانی، ب.و م.طوفانی. ۱۳۷۵ .تهیه زهر زنبور عسل به صورت تزریقی و مطالعه برخی خواص بیولوژیکی آن. فصلنامه علمی– ترویجی پژوهش و سازندگی ، شماره ۳۲ ( ص۱۳۳- ۱۲۹ ) .
۲- چیت ساز، ا. نجم الدین، ف. و س.م.سیدی. ۱۳۸۵ . نتایج مطالعات کلینیکی اثرات زهز زنبور در بیماران مبتلاء به ام.اس در شهرستان اصفهان. مجموعه مقالات همایش فراورده‌های زنبور عسل( ۲۲۷- ۲۲۵ ).